Προσεχώς κατάθλιψη

Προσεχώς κατάθλιψη

Το σχετικό άρθρο δημοσιεύτηκε πρώτα στην προσωπική μου σελίδα στο e-psychology. Βρείτε το εδώΓια οποιαδήποτε απορία ή περαιτέρω συζητήση σχετικά με την κατάθλιψη μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μου.

Η κατάθλιψη στη σύγχρονη εποχή

Η κατάθλιψη, η ίσως πιο συχνά χρησιμοποιούμενη λέξη στη κλινική ψυχοπαθολογία είναι μια νόσος σαν όλες τις άλλες, σοβαρή ανάλογα με το τρόπο και την ένταση εκδήλωσης των συμπτωμάτων της, αντιμετωπίσιμη σε μεγάλο ποσοστό, με πιθανούς ασθενείς τον καθένα από εμάς αν βρεθούμε στις κατάλληλες ψυχικές συνιστώσες για να την αναπτύξουμε.

Είναι άραγε η ψυχική ασθένεια του μέλλοντος; Είναι μια ασθένεια που εμφανίζεται όσο συχνά λέγεται; Είναι κάτι ιδιαίτερα ανησυχητικό; μπορεί να συμβεί στο καθένα;

Συμπτωματολογία Κατάθλιψης

Λίγο πολύ όλοι είμαστε σχετικά εξοικειωμένοι με τα συμπτώματα και το τρόπο που εκδηλώνεται η κατάθλιψη. Η παρατεταμένη περίοδος θλίψης που συνοδεύεται από έλλειψη ενδιαφέροντος για ζωή, κοινωνικότητα κ δράση είναι δείγματα μια αρχόμενης κατάθλιψης. Συχνά  παρατηρούνται και διαταραχές στη διατροφή ενός καταθλιπτικού ασθενή που εκδηλώνονται είτε με υπερφαγία είτε με ανορεξία. Πολύ συχνά κατά τις περιόδους αυτές υπάρχει περίπτωση να εμφανιστούν ιδέες αυτοκτονίας λόγω μιας γενικής αίσθησης απελπισίας που βιώνει το άτομο, αλλά ευτυχώς ένα ελάχιστο ποσοστό θα φτάσει στο να υλοποιήσει την ιδέα αυτή δίνοντας τέλος στη ζωή του.

Το κεντρικό πρόβλημα που αντιμετωπίζει ένας ασθενής με κατάθλιψη είναι η αδυναμία να μπορέσει να δεί πέρα από τη θλίψη. Θα μπορούσαμε να παρομοιάσουμε την κατάθλιψη σαν ένα σκοτεινό μαντίλι στα μάτια του ασθενούς το οποίο εμποδίζει να μπεί φως. Επίσης δεν είναι αναγκαίο ένας ασθενής με συμπτώματα κατάθλιψης να είναι μονίμως κλεισμένος στο σπίτι. Πολλές φορές κατάθλιψη συναντάμε ακόμα και σε δραστήρια άτομα τα οποία μετά από μια γεμάτη και παραγωγική μέρα καταρρέουν και αφήνονται στα συμπτώματα θλίψης σαν όλη τους η δράση να μην είχε τελικά κανένα απολύτως νόημα.

Ας δούμε στο σημείο αυτό διαφορετικές αλλά και ταυτόχρονα συχνές εκδοχές της κατάθλιψης αλλά και μερικές σύντομες προτάσεις αντιμετώπισης.

Κατάθλιψη και τελειοθηρία

Η αναζήτηση του ψεύτικου παράδεισου μια ανύπαρκτης τελειότητας είναι πολύ συχνά το αίτιο που οδηγεί πολλούς από εμάς σε καταθλιπτικούς ψυχικούς δρόμους.

Όσο πιο ψηλά στοχεύει κάποιος, τόσο περισσότερο γεμίζει με άγχος και ανασφάλεια ως προς την ικανότητα του να πετύχει αυτούς τους στόχους. Η καθημερινότητα περιλαμβάνει μόνο πρέπει και ενοχές ως προς την αποτελεσματικότητα του ατόμου και κάθε ματαίωση είναι ικανή να οδηγήσει σε αισθήματα θλίψης. Ο λόγος που συμβαίνει αυτό είναι γιατί η ψυχική ενέργεια έχει εγκλωβιστεί στην αναζήτηση αυτής της τελειότητας και έτσι κάθε άλλη στιγμή που θα μπορούσε να μας γεμίσει χαρά μοιάζει ανούσια και μικρή μπροστά στο τέρας της τελειότητας. Ακριβώς όμως επειδή το τέλειο δεν υπάρχει και η ανθρώπινη ύπαρξη είναι έτσι κι αλλιώς εύθραυστη, ο αγώνας για τη τελειότητα στερεί από τον εαυτό μας τις παράπλευρες ανάγκες που θα μας έκαναν ευτυχείς.

Προσοχή: όταν αναφερόμαστε στην αναζήτηση του τέλειου μη πάει το μυαλό σας μόνο στην επαγγελματική τελειομανία. Η αναζήτηση αυτή αφορά σε κάθε τομέα της ζωής ενός ανθρώπου και συχνά κάποιος μπορεί να ζητά από τον εαυτό του το κάτι παραπάνω σε οποιαδήποτε έκφανση της ζωής του. Είναι ένας διαρκής αγώνας με το εγώ να προσπαθεί να βελτιώσει κάθε ατέλεια εξαφανίζοντας κάθε έννοια ηρεμίας και αποδοχής για τον εαυτό μας.

Η κατάθλιψη είναι -με άλλα λόγια- ένας τρόπος διαρκούς αυτοτιμωρίας του ατόμου διότι δεν μπόρεσε να γίνει αυτό που θα μπορούσε εν-δυνάμει να είναι.

Κατάθλιψη μετά από έναν χωρισμό

Ακριβώς επειδή η μεγαλύτερη ανάγκη και επιθυμία του ανθρώπου είναι να αγαπάει και να αγαπιέται, ένας χωρισμός είναι ικανός να μας οδηγήσει σε μια σύντομη ή και πιο μακράς διάρκειας κατάθλιψη. Η ξαφνική έλλειψη του ανθρώπου που αγαπάς, η αλλαγή στους ρυθμούς ζωής και η αναζήτηση του πώς θα μπορούσε να έχει σωθεί η σχέση γεμίζουν το άτομο με ενοχές, ανησυχία και οδηγούν συχνά σε ακραίες συμπεριφορές που ενέχουν και μια τάση αυτοκαταστροφής. Πολύ συχνά δεν είναι μια συναισθηματική κατάθλιψη για έναν έρωτα που χάθηκε αλλά η ματαίωση που προκύπτει από την αποτυχία δύο ανθρώπων να επικοινωνήσουν ουσιαστικά και να οδηγηθούν στην ευτυχία.

Η κατάθλιψη λόγω χωρισμού συνήθως έχει μικρή διάρκεια και το άτομο βρίσκει σύντομα τη λειτουργικότητα του εκτός και αν η επιθυμία για τον άλλο άνθρωπο κατακλύσει την ύπαρξη και κάνει το πόνο της έλλειψης ισχυρό, κατάσταση που μπορεί να κρατήσει από μήνες έως και χρόνια αν το άτομο δε καταφέρει να το διαχειριστεί μόνο του ή με τη βοήθεια κάποιου ειδικού.

Υπάρχει λύσηΌπως σε κάθε πρόβλημα έτσι και για τη κατάθλιψη υπάρχει λύση.

Σε κάποιες ελαφριές μορφές κατάθλιψης με ήπια συμπτώματα η λύση μπορεί να είναι ακόμη και η παρέα με ένα πολύ καλό φίλο με τον οποίο νιώθουμε αποδοχή και ηρεμία.

Μέσα στην αποδοχή, η ανάγκη του ανθρώπου να αγαπηθεί εκπληρώνεται κι έτσι η θλίψη μπορεί και υποχωρεί.

Όταν όμως τα συμπτώματα επιμένουν και η ένταση τους είναι μεγάλη, σκόπιμο θα ήταν να αναζητήσουμε τη βοήθεια κάποιου ειδικού ψυχικής υγείας για να είμαστε σίγουροι ότι η αντιμετώπιση θα είναι αποτελεσματική.

Πάντως δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας. Οι περισσότερες μορφές κατάθλιψης μπορούν να αντιμετωπιστούν. Επίσης σε όλους μπορεί να συμβεί να περάσουν μια περίοδο θλίψης χωρίς αναγκαστικά να σημαίνει οτι έχουμε κατάθλιψη. Η θλίψη μάλιστα είναι και κάποιες στιγμές αναγκαίο κακό όταν πρέπει να κάνουμε μια βουτιά στον εαυτό μας αναζητώντας αλήθειες.

Ο άνθρωπος έχει την ικανότητα να ξεπερνά ακόμη και τις πιο δύσκολες καταστάσεις αρκεί να το θέλει. Η κατάθλιψη συχνά μοιάζει με βουνό αλλά μη ξεχνάτε ότι πίσω από τα βουνά συχνά κρύβονται οι πιο όμορφες πεδιάδες.

Σχιζοφρένεια & άρνηση φαρμακευτικής αγωγής

Σχιζοφρένεια & άρνηση φαρμακευτικής αγωγής

Το σχετικό άρθρο για την λήψη φαρμάκων και τη σχιζοφρένεια δημοσιεύτηκε πρώτα στην προσωπική μου σελίδα στο e-psychology. Βρείτε το εδώΕάν αντιμετωπίζετε εσείς ή φιλικό σας παρόμοια συμπτώματα ή άρνηση, μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μου.

Η άρνηση στη πρόσληψη φαρμάκων ασθενών με ψυχωσική συνδρομή όπως σχιζοφρένεια

Η σχιζοφρένεια και τα παραληρητικά συμπτώματα είναι από τις πλέον συνηθισμένες κλινικές εικόνες στο σύνολο των ψυχιατρικών ασθενών. Παρότι σαν ασθένεια είναι παρεξηγημένη και προκαλεί φόβο στο άκουσμα της, η σχιζοφρένεια είναι από τις πιο συχνές και ευρέως διαδεδομένες παθήσεις και εφόσον αντιμετωπιστεί εγκαίρως και αποτελεσματικά έχει θα λέγαμε μια καλή πρόγνωση για το μέλλον και τη ζωή του ασθενούς και της οικογένειας του.

Συμπτώματα στη σχιζοφρένεια

Τα συμπτώματα της σχιζοφρένειας ποικίλουν όμως, έχουν ως βάση τη διαστρεβλωμένη αντίληψη για τη πραγματικότητα και περιλαμβάνουν μια μεγάλη ποικιλία σε ψευδαισθησιακές ιδέες, παραισθησιακές εμπειρίες, άκουσμα φωνών και περίεργων ήχων, ένα αίσθημα γενικής καχυποψίας και ανάλογα με τον τύπο της πάθησης συχνά περιλαμβάνουν ιδέες καταδίωξης και περίεργες συνδέσεις ως προς τη πραγματικότητα.

Φαρμακευτική αγωγή και Ψυχωσική συνδρομή

Η λήψη φαρμακευτικής αγωγής στις περιπτώσεις αυτές κρίνεται απαραίτητη και φυσικά η ψυχοθεραπεία που θα βοηθήσει στην ψυχική οργάνωση και επανένταξη του ατόμου στο κοινωνικό σύνολο.

Πολύ συχνά όμως οι ασθενείς με παρόμοια συμπτώματα αρνούνται κατηγορηματικά τη λήψη φαρμακευτικής αγωγής και ειδικά στις περιπτώσεις που η καχυποψία και ο παρανοειδής ιδεασμός έχουν το κύριο λόγο οπότε το περιβάλλον θεωρείται εχθρικό και δε μπορεί να προκύψει εμπιστοσύνη και καθοδήγηση. Στη περίπτωση που το άτομο αδυνατεί να δεχτεί την οποιαδήποτε παρέμβαση και λήψη αγωγής τότε μέλημα του ψυχιάτρου και του ψυχοθεραπευτή είναι να βρεθεί με όποιο τρόπο, υπό προϋποθέσεις ακόμη και μέσω της εισαγγελικής παρέμβασης, η δυνατότητα το άτομο να λάβει την αγωγή γεγονός που αφενώς θα μειώσει η και θα εξαφανίσει τα αρνητικά συμπτώματα της νόσου και θα κάνει τον ασθενή πιο δεκτικό στη ψυχοθεραπεία και την ανατοποθέτηση του στη πραγματικότητα και τη ζωή.

Αιτίες άρνησης λήψης φαρμακευτικής αγωγής

Για όσους δεν έχει τύχει να έρθουν σε επαφή ή να γνωρίζουν κάποιο άτομο που πάσχει από κάποια μορφή ψύχωσης για να μπορέσουν να κατανοήσουν περίπου την ψυχική πραγματικότητα του ατόμου αυτού αρκεί να φανταστούν έναν καθρέφτη σπασμένο σε διάφορα σημεία. Το είδωλο που θα αντικατοπτριστεί στο σπασμένο καθρέφτη είναι κομματιασμένο όπως ακριβώς και η κομματιασμένη αίσθηση πραγματικότητας του ασθενούς με ψυχωσικά συμπτώματα.Ο Μπέργκμαν στη ταινία του μέσα από το σπασμένο καθρέφτη προσπάθησε και κατά την προσωπική μου γνώμη πέτυχε σε μεγάλο βαθμό να αποτυπώσει τη ψυχική πραγματικότητα ενός ατόμου που πάσχει απο μια ψυχωσική, σχιζοφρενικόμορφη διαταραχή.

Ας δώσουμε ένα κλινικό παράδειγμα για να δούμε τους λόγους που ένας ασθενής με ψυχωσική διαταραχή αρνείται τη φαρμακευτική αγωγή και τη βοήθεια εν γένει.

Ας πάρουμε για παράδειγμα τη περίπτωση μιας ασθενούς η οποία έχει σχηματίσει το παραλήρημα οτι η οικογένεια της τη δηλητηριάζει με σκοπό να τη βασανίσει και ίσως κάποια στιγμή να τη σκοτώσει. Η εν λόγω ασθενής έχει απομακρυνθεί εξ΄ολοκλήρου απο το οικογενειακό της περιβάλλον με μοναδική της επιθυμία επικοινωνίας την εκτόνωση της επιθετικότητας της προς αυτούς με συνεχή ανά τακτά διαστήματα υβριστικά τηλεφωνήματα.

Να σημειώσουμε εδώ οτι σε όλες τις ψυχωσικές συνδρομές έχουμε απο τη πλευρά του ασθενούς μια γενικευμένη αίσθηση μεγαλείου και επαυξημένης αυτοπεποίθησης, επίπεδο συναίσθημα και γενικευμένη αίσθηση καχυποψίας και ανησυχίας.

Για όλους τους παραπάνω λόγους αλλά και από την ίδια τη φύση του παραληρήματος στη περίπτωση ασθενείας που εξέθεσα παραπάνω είναι πολύ λογικό απο τη πλευρά της ασθενούς να αρνείται οποιαδήποτε αναφορά η προτροπή σε φαρμακευτική αγωγή από τη πλευρά της οικογένειας, αφενός γιατί τη συνδέει αυτομάτως με το φόβο εκ νέου δηλητηρίασης της αλλά και για λόγους ψυχωσικής παντοδυναμίας που δεν μπορεί να δεχτεί οτι κάποιος άλλος γνωρίζει τι εκείνη χρειιάζεται.

Η μόνη ελπίδα σε περιπτώσεις ανάλογες με την παραπάνω είναι η δημιουργία μιας καλής θεραπευτικής σχέσης με κάποιο άτομο εμπιστοσύνης το δυνατό απομακρυσμένο απο το οικογενειακό περιβάλλον και με πολύ αργά και σταθερά βήματα να γίνει κάποια απόπειρα νοσογνωσίας και αναγνώρισης κάποιου μέρους του προβλήματος από το άτομο. Βέβαια η ψυχοθεραπεία χωρίς φαρμακευτική αγωγή στις περιπτώσεις αυτές είναι πολυ πιο αργή και πολύ συχνά μπλοκάρεται απο τους παραληρηματικούς παροξυσμούς. Πρέπει πάσει θυσία να βρεθεί μια λύση να γίνει αποδεκτή μια μορφή αγωγής και έτσι η ψυχοθεραπεία να έρθει σα συνοδηπόρος στη θεραπευτική αντιμετώπιση και τότε μπορούμε να αναμένουμε τα καλύτερα αποτελέσματα.

Κοινωνική Ένταξη των ψυχωσικών ασθενών

Όπως καθίσταται σαφές οι παραληρηματικοί ασθενείς αποτελούν μια ειδική κλινική κατηγορία που δύσκολα μπορεί να γίνει αποδεκτή από το σύνολο του πληθυσμού κυρίως γιατί τα συμπτώματα αυτά μπλοκάρουν κατά πολυ την επαφή με τους άλλους και οι ψυχωσικές ψυχικές οργανώσεις χαρακτηρίζονται από εγωκεντρισμό και επιθετικότητα που τις καθιστούν όχι τόσο συμπαθείς από τους υπόλοιπους ανθρώπους. Παρόλα αυτά συχνά συναντάμε ασθενείς με ψυχωσικά στοιχεία που επιθυμούν με το δικό τους ξεχωριστό τρόπο την επαφή και τη κοινωνικοποίηση άλλοτε για να αναπτύξουν το παραλήρημα τους, άλλοτε για να μειώσουν την αίσθηση της μοναξιάς και υπάρχουν και στιγμές που η ικανότητα επικοινωνίας τους με τους άλλους είναι άριστη χωρίς να εμπεριέχει καμία ψυχωσική συσχέτιση.

Ο ρόλος της ψυχοθεραπείας στην ψυχωσική συνδρομή

Ο ρόλος της ψυχοθεραπείας είναι να προσπαθήσει να επανεντάξει τους ψυχωσικούς ασθενείς στο κοινωνικό σύνολο και να τους βελτιώσει όσο το δυνατόν περισσότερο τόσο τις επικοινωνιακές τους δεξιότητες όσο και την επιθυμία τους να κοινωνικοποιηθούν γιατί η κοινωνικοποίηση αποτελεί νίκη σε κάθε είδους σύμπτωμα και δυσλειτουργία. Σε πιο ύστερο χρόνο μέλημα της ψυχοθεραπείας είναι η ενίσχυση και η εύρεση των δεξιοτήτων του ασθενούς ώστε να καταφέρει στο μέλλον να εργαστεί και να δημιουργήσει όταν θα έχει προσπεράσει και βελτιώσει ένα μεγάλο μέρος των αρνητικών συμπτωμάτων της νόσου.

Η ψυχική ασθένεια είναι ευθύνη όλων μας. Σε μια κοινωνία που οι αντιθέσεις θα είναι χρωματισμοί κι όχι μαύρα στίγματα η ψυχική νόσος θα καταφέρει να θεωρείται μια άλλη εκδοχή της κανονικότητας.